Landelijke primeur voor gemeente Oisterwijk
Reuzen van Oisterwijk,
Moergestel en Heukelom op
gemeentelijke monumentenlijst

De Brabantse gemeente Oisterwijk laat onderzoeken of de plaatselijke reuzencultuur op de gemeentelijke monumentenlijst kan worden geplaatst. De gemeenteraad van Oisterwijk heeft donderdagavond 30 september daarover unaniem een besluit genomen. Reuzen zijn grote poppen die in optochten worden meegedragen. Het is een vorm van immaterieel erfgoed. Het is de eerste keer in Nederland dat immaterieel erfgoed een serieuze kans maakt op vermelding op een gemeentelijke monumentenlijst.

Zoals alle Nederlandse gemeenten heeft Oisterwijk een gemeentelijke monumentenlijst. Daarop staan materiële objecten die op grond van de gemeentelijke monumentenverordening bescherming genieten. Burgemeester en wethouders van de gemeente Oisterwijk hebben in een unaniem gesteunde motie van de gemeenteraad opdracht gekregen te onderzoeken of de plaatselijke reuzencultuur als vorm van immaterieel erfgoed ook op deze monumentenlijst kan worden geplaatst. In dezelfde motie is de reuzencultuur officieel aangewezen tot immaterieel erfgoed.

Onder immaterieel erfgoed worden tradities en rituelen verstaan dat de samenleving zo belangrijk vindt dat men het niet verloren wil laten gaan. In Nederland bestond lang geen belangstelling voor het immaterieel erfgoed, dit in tegenstelling tot andere Europese landen. Sinds de Unesco in 2003 een conventie over het beschermen van immaterieel erfgoed innam, is men zich meer en meer bewust van het belang er van. Nederland gaat binnen afzienbare tijd deze conventie van de Unesco ondertekenen. Op 15 oktober begint het landelijk Jaar van het Immaterieel Erfgoed (2011 en 2012). De stap die de gemeente Oisterwijk zet is de eerste in Nederland op plaatselijk en gemeentelijk niveau.

De reuzencultuur die de gemeente Oisterwijk door middel van een plaats op de gemeentelijke monumentenlijst wil beschermen stamt uit de middeleeuwen en bestaat op veel plaatsen in Europa. De reusachtige poppen drukken de identiteit uit van een gemeenschap. De gemeente Oisterwijk telt drie reuzen. Deze zijn tien jaar geleden gebouwd. Door de reuzenpoppen te beschermen, wordt impliciet het belang daarvan voor de plaatselijke samenleving benadrukt. De reuzen hebben de samenwerking tussen de inwoners sterk bevorderd. Ze passen in de Noord-Brabantse tradities van feesten, optochten en (straat)theater.